“Hoe maak jij jezelf nu eenzaam?”, die vraag stelde een van mijn leermeesters me. Een confronterende vraag, maar voor mij ook een eyeopener.
Want gevoelens van eenzaamheid ken ik goed uit mijn leven en daarin ben ik zeker niet de enige. Volgens de website van ‘een tegen eenzaamheid’ voelt bijna de helft van de volwassen Nederlanders zich eenzaam, en 1 op de 7 zelfs sterk eenzaam. Verdrietige cijfers, waar hele levensverhalen achter schuilgaan.
De gedachte is vaak dat als we allemaal maar meer naar elkaar omzien, eenzaamheid verminderd zal worden. En natuurlijk is daar niks mis mee. Het is fijn als iemand z’n best doet om mij te zien en mij bij dingen betrekt. En tegelijk: dat kan niet alles oplossen. Want eenzaamheid gaat niet zozeer over de vraag of je wel genoeg mensen om je heen hebt, maar veel meer over de vraag of het je lukt om je daadwerkelijk te verbinden met een ander. Of er echt persoonlijk contact mogelijk is. Niet via internet, maar face tot face, samen. Contact over de diepere lagen van het leven. Over je angsten, behoeftes en verlangens.
Als mensen zijn we er goed in om die diepere lagen voor onszelf te houden. Misschien wel omdat het te kwetsbaar is om erover te spreken. Zo doe ik dat ook zo vaak. Als ik me gespannen voel of onzeker is mijn natuurlijke reactie dat ik me terugtrek. Ik zoek veiligheid in mezelf en in mijn hoofd. Met als gevolg dat ik me afsluit voor de mensen om me heen die me zouden kunnen en willen steunen. Zo isoleer ik mezelf en maak ik mezelf eenzaam.
Dat is confronterend om te beseffen. Maar het is ook hoopvol. Want als ik er zelf bij betrokken ben dat ik me eenzaam maak, dan kan ik er misschien ook zelf iets aan doen. Ik hoef niet af te wachten totdat iemand anders naar mij toekomt om mij op te zoeken. Ik mag er zelf aan werken om mij steeds weer te openen voor de ander, te zoeken naar verbinding.
Dat is spannend. Er is moed voor nodig om iemand op te bellen, te vragen om hulp of een luisterend oor, of om een activiteit te bezoeken en daar iets te delen van hoe het echt met je is. Er is ook moed voor nodig om contact te zoeken met een therapeut, om daar te oefenen in het maken van echt contact. Maar als het lukt is het zo ontzettend waardevol. Want zij zijn als mensen niet bedoeld om op onszelf te leven, maar gemaakt om ons te verbinden, om gezien en gekend te worden.
Sjaak Biewenga, Therapeut in Apeldoorn
* Deze blogpost verscheen, in aangepaste vorm, eerder als column in de Harderwijker Courant
Reactie plaatsen
Reacties